HABANA MATER 2003-2023

O Museo de Belas Artes da Coruña presenta a exposición "HABANA MATER. 2003-2023. Luis Gabú", organizada en estreita colaboración co fotógrafo coruñés Luis Gabú e o equipo técnico facultativo do Museo.

A exposición presenta o proxecto artístico de Luis Gabú como resultado do seu traballo persoal nas súas continuas viaxes a Cuba entre os anos 2003 e 2023. A través de 50 fotografías desprega a súa mirada sobre A Habana e o Centro Galego desta cidade para capturar a súa visión intelectual e artística, onde o silencio e a memoria son os protagonistas. É, en esencia, a presenza da ausencia.

Nas súas visitas á Habana, o artista Luis Gabú tivo a oportunidade de retratar en distintos momentos o magnífico edificio do Centro Galego, levantado grazas ás achegas de socios da diáspora galega e que foi a sede da institución galega desde 1914. Coa súa cámara capta a transformación arquitectónica do Centro Galego nestes anos, o seu aspecto e os seus espazos antes e despois da súa recente restauración de 2013-2015, mostrando vestixios do sinal galego como o escudo da Coruña que conserva nunha das súas fachadas.

Baixo a influencia emocional e atmosférica do pintor americano Edward Hopper, Luis Gabú mostra nas súas fotografías unha Habana desprovista de xente, no máis profundo e silencioso da noite, captando a presenza da ausencia entre a luz e a arquitectura nocturna, que traen á memoria que foi unha importante capital cos seus singulares edificios testemuñas do progreso e a modernidade dunha época pasada.

Co título da mostra, "Habana Mater", recóllese a importancia que tivo a cidade cubana durante a época da diáspora galega, pois A Habana non foi só un destino económico, senón o ventre onde se xestou a identidade galega. A Habana foi a primeira capital moderna de Galicia, cidade central dun inmenso transterritorio galaico unido por ronseis sobre o Atlántico. E coa inauguración en 1915 do seu máximo símbolo, o Ilustre Palacio do Centro Galego, consagrou a moderna Habana no verdadeiro epicentro intelectual, económico, social e cultural de Galicia.

Acompañan as fotografías de Gabú unha sección con paneis informativos que narran a epopea da diáspora galega a través da historia do poderoso Centro Galego da Habana, fundado en 1879. Inspirado nos valores de instrución, recreo e protección á saúde, construíu o seu propio hospital da Benéfica (1893), o seu propio Cadro de persoal educativo “Concepción Arenal” (1880), e ata a súa propia Caixa de Aforros e Banco Galego (1906).

Alí resoou por primeira vez de forma oficial o Himno Galego (1907), definiuse a nosa bandeira e fundouse a Sociedade Iniciadora e Protectora da Real Academia Galega (1905).

Polas súas beirarrúas camiñaron as figuras máis representativas do pensamento galego, como Manuel Curros Enríquez, Ramón Cabanillas ou Neira Vilas e Anisia Miranda. Forxaron ideais: o Rexurdimento, o galeguismo, o feminismo, as Irmandades da Fala. Fomentaron o progreso e a modernidade e ata crearon escolas en aldeas e parroquias de Galicia.

O proxecto expositivo corre a cargo de Xosé Luis Rey Barreiro e a parte documental foi realizada pola profesora Arantxa Fernández Crespo e o arquitecto Alberto Fuentes Valcárcel.

Nesta sección da exposición móstranse diversos documentos históricos e pezas cedidas por institucións como o Concello da Coruña, a Biblioteca Municipal de Estudos Locais, a Real Academia Galega, o Consello da Cultura Galega, o Circo de Artesáns ou o Arquivo da Memoria Galega en Cuba (Armegal).

"Habana Mater" é, en definitiva, un proxecto artístico que funciona como un testemuño vivo da memoria histórica e emocional de Galicia.

Luis López Gabú nace naCoruña pero unha parte de su vida transcorre viaxando en solitario polos lugares onde “habita o olvido”. A súa obra artística ten influencia desde 1988 coas súas estancias en numerosos países de África, Asia, América e Europa. Todos eses lugares marcarán a súa vida e a liña artística da súa obra nun intento de captar os mesmos dunha forma máis intimista e persoal, tanto na súa obra fotográfica como na pictórica, incluso na súa obra máis abstracta.

Na súa longa traxectoria artística realizou múltiples exposicións individuais nacionais e internacionais de diversas temáticas nas que, tras un traballo na antropoloxía, a cultura ou a socioloxía, soubo unir na súa obra dous conceptos tan diferentes como a fotografía e a arte.